Dierproeven

Wat is vivisectie?

Onder vivisectie verstaan we: dierproeven. Akelige, wrede en pijnlijke tests op dieren met als doel: ons menselijk welzijn. Als je wel eens een aspirientje inneemt (of een andere pijnstiller), is het goed om te bedenken dat dit pilletje in een test eerst aan dieren gegeven is die daarvoor ziek gemaakt zijn. In het buitenland gebeurt dit ook in de zogenaamde LD-50 test (LD = Lethal Dose); dan krijgt het dier een steeds hogere dosis medicijn tot het sterft. Om de menselijke dosering vast te stellen en om te kijken of het werkt… Steeds komen er weer nieuwe pijnstillers en medicijnen op de markt waarvoor opnieuw dierproeven gedaan moeten worden! En dat, terwijl er al zoveel goed werkende en veilige medicijnen zijn. Je kunt wel raden waarom: de industrie moet méér geld verdienen. Vrouwen en meisjes zijn vaak dol op make-up en daar is niks mis mee. Waar wèl iets mis mee is, is dat oogschaduw, mascara, lippenstift, foundation, crèmes, poeders en haarlak eerst in de ogen van konijnen gedruppeld zijn of op de kale, gevoelige, geschoren huid van vastgebonden dieren zijn aangebracht om te kijken of zij er misschien een allergische reactie van krijgen. Vind je dat oké? Dat dieren vastzitten en lijden omdat jij er mooi uit wilt zien?
Je huis moet van tijd tot tijd schoongemaakt worden. Maarrrrrrr.. aan bijna ieder schoonmaakmiddel kleeft bloed. Konijnen, cavia’s, ratten, muizen, fretten, katten en honden krijgen de chemische middelen van zo’n schoonmaakmiddel opgesmeerd of per injectie toegediend. Kan je je voorstellen hoe zo’n dier zich dan voelt? Een hond of kat, vergiftigd, smerig, pijn, pijn, pijn in zijn maag, zijn darmen, zijn kop,zijn spieren, zijn botten en overgeleverd aan de ‘mensen’ die hem dit aandoen. Die hem vastbinden, opsluiten en kwellen. Heb je wel eens een foto bekeken van zo’n dier? Hoe verdrietig en machteloos zijn ogen staan? Voor hersenonderzoek worden apen vastgezet in een soort bankschroef waarna hun schedel gelicht wordt en hun kopje wordt volgestopt met elektroden. De apen zijn meestal bij bewustzijn, vinden dit vreselijk maar kunnen geen kant op. En zo zijn er meer, veel meer voorbeelden van afschuwelijke proeven en dierenkwelling waar je de tranen bij in de ogen krijgt. Vivisectie betekent letterlijk: snijden in het leven en een wat uitgebreidere definitie luidt: het nemen van anatomische en fysiologische proeven op levende dieren, met toepassing van chirurgische ingrepen.. Om het resultaat ervan goed te kunnen waarnemen, gebeuren wereldwijd veel proeven zonder verdoving. Er wordt met name getest voor cosmetica (sinds 1997 niet meer in Nederland en Engeland maar in andere landen nog wel), medicijnen en vaccins, maar er worden ook dieren gebruikt in het wetenschappelijk onderwijs voor psychologie en geneeskunde (hetgeen je in je studie trouwens op ethische gronden kunt weigeren). Psychologen halen jonge dieren bij hun moeder weg, maken ze verslaafd aan alcohol en verdovende middelen, alleen om te kijken wat dat met ons zou kunnen doen. Terwijl mensen en dieren helemaal niet hetzelfde zijn en meestal ook heel anders reageren. Genetische manipulatie, kloneren en xenotransplantatie vallen ook onder het begrip vivisectie.

De zin van dierproeven

Dit is een thema met voor veel mensen een praktische en een morele kant. Dierproeven zijn voor dierenvrienden altijd volledig afwijsbaar en het maakt dan niet uit of het om een ‘aaibaar’dier gaat zoals een hond, of een reptiel of vis. Het argument van nuttig medisch onderzoek wordt vaak naar voren gehaald, maar dit zou dan inhouden dat mensen “belangrijker” zijn dan dieren terwijl dieren net zo goed pijn hebben, zich naar kunnen voelen en lijden onder stress of te krappe behuizing en verder iedere zeggenschap missen om voor zichzelf op te komen als wij besluiten ze te laten lijden. Mensen zouden hun hersens moeten gebruiken om dieren waar nodig te beschermen in plaats van ze te misbruiken. Dieren hebben immers geen stem en zijn afhankelijk van wat wij met ze doen. Wie zijn wij om te bepalen dat een dier moet lijden voor ons??? In principieel opzicht niet interessant maar wel vermeldenswaardig is dat de testresultaten op dieren vaak geen veiligheidsgarantie geven voor mensen. Denk maar aan de DES- en Softenonbaby’s of de medicijnen Glifanan (een pijnstiller met erg veel bijwerkingen, o.a. levercelnecrose, die pas bij de mens aan het licht traden, bron: Arts en Apotheker) Suprofen (een pupilverwijder bij oogoperaties die bloedingen en koorts kan veroorzaken; bron: pharmacy/drugbank) en Halcion (een slaapmiddel dat psychische stoornissen veroorzaakt; bron: Pharmacy World & Science). Dieren zijn niet hetzelfde als mensen en reageren ook niet op dezelfde manier als mensen.

Alternatieven

Er zijn alternatieven. Celkweken, orgaankweken, computermodellen, robotten, tests op mensen. Veel alternatieven worden al ingezet, maar veel ervan zijn ook te duur of te bewerkelijk. Hieronder noemen we de belangrijkste:

Oogtesten: Deze worden vaak nog altijd gedaan bij levende dieren. Bij bijvoorbeeld konijnen wordt een vloeistof (vaak gaat het om cosmetische toepassingen als oogschaduw en mascara e.d.), bij de dieren in de ogen gedruppeld. Dit kan ernstige infecties of zelfs blindheid tot gevolg hebben. Alternatief is het gebruik van veilige (en ongeteste!)ingrediënten en grondstoffen zoals bijvoorbeeld The Bodyshop dat doet of tests op ogen van overleden mensen.
Huidirritatietesten: Nu wordt er een stukje huid van het dier blootgelegd om daar een middel op te smeren om te testen. Dit kan huidirritaties opleveren of zelfs erger. Alternatief hiervoor zijn de tests die gedaan kunnen worden op stukjes huidcel van de mens. Met de hedendaagse technieken is het al mogelijk om uit huidcellen stukjes huid te laten groeien, die weer gebruikt kunnen worden voor dit soort onderzoek.
Immunologische technieken: Kinderen worden als ze klein zijn ingeënt tegen verschillende ziektes. Het lichaam leert dan hoe het de ziekte moet bestrijden doordat er (onschadelijke) ziektekiemen worden ingespoten. Vroeger werden apen en bijv. muizen ziek gemaakt, om vervolgens het virus uit hun lichaam te halen om er een vaccin van te maken. Alternatief is: De ziektekiemen te kweken in lichaamscellen die in een reageerbuis in leven worden gehouden. Hierdoor hoeven dieren niet langer misbruikt te worden.
Oefenenen voor studenten: Studenten en scholieren worden soms gedwongen om dieren te ontleden voor hun studie. Hiervoor worden veel dieren gebruikt elk jaar weer, in bijna elk land in de wereld. Vele duizenden en duizenden dieren sterven om die reden. Alternatief is: Dit soort ontledingen e.d. via de computer te laten doen. Er zijn reeds een aantal simulatieprogramma's voor studenten te verkrijgen. Tests hebben uitgewezen dat deze manier van studeren geen negatieve invloed heeft op de studie resultaten van de leerling. In Amerika worden op een aantal universiteiten al dit soort programma's gebruikt.
Robots: Ook veel onderzoek wat gedaan werd/wordt op dieren kan vervangen worden door robots. Je kunt in de eerste plaats denken aan testen met bijv. botsproeven voor auto's. Hiervoor werden vroeger levende dieren gebruikt. Tegenwoordig zijn deze al vervangen door geavanceerde robots, die bovendien een veel duidelijker beeld geven wat de gevolgen van een botsing kunnen zijn. Een ander voorbeeld is dat bepaalde processen van ingewanden beter gevolgd kunnen worden via een computergestuurd nepmodel, dan via hetzelfde orgaan afkomstig van een dier. TNO heeft bijvoorbeeld een glazen maag-darm kanaal nagemaakt. Hiermee kunnen giftigheidstests gedaan worden zonder dat er nog dieren voor nodig zijn.
Menselijk onderzoek: Bijna alle dieren die in onderzoek gebruikt worden, zijn bedoeld om uiteindelijk mensen beter te maken. Niet alleen in medische zin, maar ook het uiterlijk en veiligheid van de mens vallen hieronder. Alternatief: Het doen van onderzoek op mensen heeft altijd een voorkeur boven dezelfde testen op dieren. In het verleden is reeds gebleken dat medicijnen getest op dieren in de praktijk dodelijk waren voor mensen. Mensen kunnen bijvoorbeeld ook huidirritatietesten doen. Helaas blijkt in de praktijk ook vaak dat terminale patiënten (kanker, aids) geen medicijnen mogen uitproberen omdat ze nog niet op dieren getest zijn. Dit omdat het gevaar voor de gezondheid zou kunnen opleveren. Vertel dat maar eens aan iemand die ligt te sterven...

Zo zijn er nog een flink aantal andere alternatieven beschikbaar voor dierproeven. Jammer genoeg vinden bedrijven en regeringen het nog geen tijd om dit soort veranderingen door te voeren. Het kost natuurlijk geld om dit soort alternatieven te ontwikkelen. Maar vooralsnog wordt er meer geld gestoken in het onderzoek naar dieren (500 miljoen) dan dat er besteed wordt aan het zoeken naar alternatieven (3.5 miljoen).
Koop in ieder geval artikelen waarvan je zeker weet dat ze niet getest zijn op dieren en boycot alle producten die wèl op dieren zijn getest.
Respect voor Dieren is van mening dat dierproeven niet acceptabel zijn. Speciecisme, d.w.z. de ene soort boven de andere stellen, wetenschap en geld zijn motivaties die op geen enkele manier door de beugel kunnen als het gaat om dierenleed.